naar top
Menu
Logo Print

RUIMTE VOOR NIEUWBOUW

Vlaams minister van Begroting, Financiën en Energie Bart Tommelein toont zijn visie over nieuwbouw en hoe nieuwbouw in de toekomst zal evolueren. 


Vanaf 2021 geldt E30 voor nieuwbouw; is dit realistisch?
“Zonder twijfel, we hebben hiervoor op verschillende momenten berekend welk niveau kostenoptimaal is. Omdat de kost van verschillende vormen van isolatie bleef zakken, konden we het strengere pad dus aanhouden. Het aantal BEN-projecten zit overigens in stijgende lijn, meer dan 20% van de bouwaanvragen voor eengezinswoningen heeft vandaag al een E-peil van E30 of lager, dus ik denk niet dat we het onmogelijke vragen. Lager dan E30 worden de terugverdientijden langer, wat betekent dat de passiefbouw zich mogelijk wel voorbij het economische optimum situeert. "

Hoe denkt u over de wildgroei aan energie- en duurzaamheidslabels? Of is het enige criterium het EPC-certificaat van een woning?
“Die wildgroei bevordert de duidelijkheid voor gezinnen absoluut niet. Maar duurzaamheid gaat verder dan de energiezuinigheid of het aandeel hernieuwbare energie van een woning. We hebben het dan ook over afval, de keuze van materialen, mobiliteit, enz. Wat niet wil zeggen dat een integrale aanpak een goede zaak zou zijn."

Blijft nieuwbouw in de toekomst nog betaalbaar?
“De kostprijs van een nieuwbouwwoning blijft inderdaad hoog, maar niet onbetaalbaar, want ook de kostprijs van energie-investeringen blijft dalen. Door van bij het eerste ontwerp isolatie, ventilatie en hernieuwbare energiesystemen te integreren, wordt een hogere energiefactuur vermeden, wat op langere termijn een besparing betekent. Zelf ben ik ervan overtuigd dat oudere woningen die in slechte staat zijn en eigenlijk niet meer kunnen worden gerenoveerd, beter worden vervangen door nieuwe, energiezuinige woningen. Op basis van het grote woononderzoek van 2013 weten we dat in Vlaanderen een miljoen woningen dringend aan renovatie toe zijn. Voor 350.000 woningen zijn echte structurele ingrepen noodzakelijk. Deze woningen kampen vaak tegelijkertijd met stabiliteitsproblemen, vochtproblemen, sterk verouderd schrijnwerk, verouderd sanitair en verouderde verwarming. De kwaliteit van deze woningen zal niet verbeteren met wat bricolage in de marge ondersteund door premies voor energiebesparende maatregelen. En dan moet men zich de vraag stellen: zouden we er niet beter aan doen die huizen te slopen en ergens anders terug op te bouwen?"

"Schrijnwerkers zullen zich in toenemende mate bezighouden met het grondig renoveren van ons woningpatrimonium. Want de doelstellingen behalen wordt een hele uitdaging"

Is het haalbaar om de btw voor vernieuwbouw te verlagen tot 6%?
“Op vandaag (maart 2017, n.v.d.r.) is er een verlaagd btw-tarief voor sloop en herbouw van 6% in 32 steden. Ik heb mijn federale collega, minister van Financiën Johan Van Overtveldt, enkele maanden geleden gevraagd om dit uit te breiden naar het gehele grondgebied. Dit heeft uiteraard een budgettaire impact maar anderzijds zijn er ook vragen rond de juridische haalbaarheid. We kunnen enkel een btw-verlaging doorvoeren als Europa akkoord gaat. Ik heb weliswaar begrip voor die bezwaren, maar wie niet waagt, niet wint. Ik blijf er van overtuigd dat een verlaagd btw-tarief een heel belangrijke hefboom kan zijn om gezinnen te overtuigen om een energie-efficiënte nieuwbouwwoning te bouwen. Met het witboek Beleidsplan Ruimte Vlaanderen hebben we een alternatief aanknopingspunt om de btw-verlaging naar 6% opnieuw aan te kaarten. We moeten beter met onze open ruimte omspringen en kiezen voor verdichting op bepaalde plaatsen. De concrete uitwerking is er nog niet maar één van die maatregelen zou kunnen zijn dat wie een totaal verouderde woning in een landelijk gebied sloopt en dat heropbouwt in de meer verdichte zone van het dorp of eventueel zelfs in een stad, wel kan genieten van een verlaagd btw-tarief van 6%. Dat is een heel gerichte maatregel die misschien wél kans maakt bij Europa. Ik heb Johan Van Overtveldt gevraagd om dit voor te leggen bij Europa. Kan het van Europa, dan zullen we ook moeten nadenken hoe we de grondprijzen compenseren, omdat grond in dorpskernen en zeker in steden duurder is dan in agrarisch gebied."

U onderschrijft dus de visie van Vlaams Bouwmeester Leo Van Broeck die pleit voor een duurzamer gebruik van de ruimte?
“Méér doen op dezelfde of op minder ruimte is een van de basisprincipes van het BRV (Beleidsplan Ruimte Vlaanderen) dat we recent hebben goedgekeurd. Hier zal het zaak zijn om voldoende instrumenten te ontwikkelen die mensen en besturen stimuleren om dit te doen. Je moet mensen geen dingen verbieden of bestraffen, maar je moet ze een realistisch alternatief bieden. Zo moeten we in de afweging tussen renoveren of slopen en heropbouwen meerdere criteria meenemen, maar het is natuurlijk ook niet de bedoeling half Vlaanderen af te breken. Ook door hernieuwbare energie bestemmingsneutraal te maken, kunnen we ruimte winnen. Ruimte is overigens de bevoegdheid van mijn collega Joke Schauvliege. Waar mogelijk, kan ruimtelijke ordening wel meehelpen om energie-efficiënt te bouwen en wonen. We moeten hierbij out of the box durven te denken en met creatieve oplossingen komen. Bij het renoveren van verschillende alleenstaande woningen kan je bijvoorbeeld de tuin gemeenschappelijk maken, verschillende generaties laten samenwonen … Het is duidelijk dat we met z'n allen zo efficiënt mogelijk met ruimte moeten omspringen."

"Ik ben een liberaal en hou niet van verplichten, maar wil vooral stimuleren. Daarom zijn wij ook niet gelukkig met de huidige regelgeving rond ventilatie"

Zal er volgens u anno 2020/2030 ... in Vlaanderen überhaupt nog ruimte zijn voor nieuwbouw?
“Ja, natuurlijk! Het BRV zegt niet dat je geen nieuwe dingen meer mag bouwen, maar wel dat we moeten proberen om netto geen nieuwe open ruimte aan te snijden. Nieuwbouw zal in de toekomst energie-efficiënt zijn, er misschien wat anders uitzien en wellicht verschillende functies combineren. Ik ben ervan overtuigd dat technologische evoluties ons idee over bouwen nog grondig zullen veranderen. De uitdaging zal zijn om de regelgeving flexibeler te maken, waardoor deze sneller en beter een antwoord biedt op deze uitdagingen."