Bouwunie: kwart van alle Vlaamse faillissementen in bouw – vraag naar btw-verlaging op nieuwbouw
In de eerste maanden van 2026 gingen in Vlaanderen 1.911 bedrijven failliet, waarvan 476 in de bouwsector. Dat is een kwart van alle Vlaamse faillissementen, blijkt uit cijfers van Statbel. Volgens Bouwunie is de bouwsector “maand na maand recordhouder”, een bedenkelijke titel die al te lang aanhoudt. Sinds 2022 gingen in totaal 6.381 Vlaamse bouwbedrijven overkop.
Bouwunie wijst erop dat het aanvankelijke overgewicht van starters bij de faillissementen intussen afneemt: ook meer gevestigde ondernemingen krijgen het moeilijk. De sector werd de voorbije jaren geconfronteerd met sterk stijgende materiaalprijzen, de energiecrisis en hoge looninflatie. Die kosten kunnen niet altijd worden doorgerekend, terwijl klanten door onzekerheid en lagere betaalbaarheid projecten uitstellen of afblazen. De recente prijsstijgingen van diverse bouwmaterialen, mede in het kielzog van spanningen in het Midden-Oosten, vergroten de druk op de marges.
Dunner gevulde orderboekjes
Uit een recente bevraging van Bouwunie blijkt dat bij slechts 15% van de bouwbedrijven de orderportefeuille voor meer dan een half jaar gevuld is. Acht op de tien bedrijven ondervinden impact van de jongste prijsstijgingen van materialen zoals isolatie, EPDM, PVC en andere aardoliederivaten. Bedrijven vrezen bijkomende uitval van klanten als de prijzen blijven stijgen.
Voorstel: verlaagd btw-tarief op nieuwbouw
Om de vraag aan te zwengelen en nieuwbouw opnieuw betaalbaarder te maken, vraagt Bouwunie een verlaagd btw-tarief voor:
- de bouw en aankoop van de enige en eigen woning;
- de bouw van woningen die minstens vijftien jaar worden verhuurd aan een natuurlijke persoon.
Aanvullende maatregelen
Bouwunie schuift daarnaast een pakket ondersteunende maatregelen naar voren:
- onbenutte gronden activeren en leegstand aanpakken;
- meer rechtszekerheid rond verdichting en herontwikkeling;
- gerichte steun voor consumenten via premies, goedkope leningen en begeleiding.
Optimalisering renovatieplicht
Om duurzame renovaties te stimuleren, pleit de organisatie voor een bijsturing van de renovatieplicht:
- verleng de termijn na aankoop van 6 naar 10 à 15 jaar;
- verhoog de ambitie naar energieprestatielabel B of A (in plaats van D), zodat onder meer de installatie van een warmtepomp haalbaar wordt;
- koppel dit aan een individueel renovatiemasterplan met fasering en timing.
Met een combinatie van fiscale stimuli, structurele ingrepen in het ruimtelijk beleid en gerichte consumentensteun wil Bouwunie het orderboek van bouwbedrijven opnieuw vullen en tegelijk de betaalbaarheid van de woningmarkt verbeteren.
