EU dreigt schone cementen te blokkeren
Nieuw rapport hekelt focus op dure koolstofopvang
De European Environmental Bureau (EEB) waarschuwt dat de EU goedkope en beschikbare laag‑koolstofcementen buitenspel dreigt te zetten. Volgens het rapport 'CEMENT IT BETTER' leunt het beleid te zwaar op koolstofafvang en -opslag, terwijl beproefde alternatieven nu al grote emissiereducties kunnen opleveren.
Goedkope alternatieven bestaan al
Het EEB stelt dat het grootste reductiepotentieel ligt in het verminderen en vervangen van klinker, het meest koolstofintensieve bestanddeel van traditioneel cement. Door cementblends, klinkervervanging, circulaire materialen en grondstoffenefficiëntie op te schalen, kan de sector vandaag tot 40% minder uitstoten. Bijkomende innovatie met laag‑koolstofbindmiddelen en klinkervrije cementen kan, in combinatie met hernieuwbare energie, emissies met 70% of meer terugdringen.
Verouderde normen als barrière
Ondanks commerciële productie in Europa raken veel innovatieve cementen het Europese marktsegment niet binnen. Oorzaak volgens het rapport: normen die cement nog te veel definiëren op basis van receptuur in plaats van op milieuprestatie. Daardoor kunnen meerdere laag‑koolstofproducten niet gecertificeerd en opgeschaald worden.
Gevaar van eenzijdige CCS-koers
Voorgestelde Europese maatregelen en financieringskaders ondersteunen sterk koolstofafvang en -opslag als voorkeursroute voor decarbonisatie. Het EEB waarschuwt dat een dergelijke eenzijdige inzet, na jaren van overschatte beloftes en kostenoverschrijdingen, de markt kan sluiten voor oplossingen die emissies voorkomen in plaats van ze achteraf te vangen.
Aanbevolen oplossingen
Het rapport benadrukt vier sporen: minder klinker in cement; opschaling van laag‑koolstofbindmiddelen, inclusief klinkervrije varianten; inzet van gerecycleerde bouwmaterialen als circulaire grondstof; en vraagreductie via materiaal- en ontwerpoptimalisatie. Bestaande oplossingen kunnen volgens aangehaalde analyses tot 50% reductie realiseren tegen verwaarloosbare meerkosten, terwijl geavanceerde cementen al 70 à 75% lager kunnen scoren dan Portlandcement.
Voorbeelden en vooruitzichten
Laag‑koolstofcementen zijn reeds toegepast in praktijkprojecten, zoals woonwijken en grootschalige infrastructuur. Met meer dan 30% van de Europese cementcapaciteit die tegen 2030 grote herinvesteringen vergt, ziet het EEB een momentum om productie en gebruik richting schonere modellen te verschuiven. De kernboodschap: verwijder markt- en normbelemmeringen en beloon oplossingen die emissies voorkomen, zodat de transitie kan versnellen.