Rekent de aannemer zich arm of rijk?

"Kost van verloren uren en materialen wordt zwaar onderschat"

Nogal wat aannemers zien op tegen het maken van de zoveelste offerte. Ze houden sowieso niet van administratie en spenderen hun tijd liever aan het ‘echte’ werk. Nochtans is een goede offerte veel meer dan een prijsvoorstel. Ze vormt het vertrekpunt van een succesvol bouwproject en legt de basis voor een vlotte professionele samenwerking tussen aannemer en opdrachtgever. Wie je daar niet van hoeft te overtuigen, is Mike Bogaerts. Als Customer Service Specialist bij Buildwise geeft hij bouwondernemers dagelijks advies over bedrijfsbeheer en een correcte kostprijsberekening. Wij vroegen hem naar de blinde vlekken die aan de basis liggen van die ongenode schrikmomenten op het einde van elke maand.

Kevin Vercauteren - 9 juli 2026

Hoe groot is het belang van een correcte offerte voor de gezondheid van een bedrijf?

“Heel groot. Ik ben natuurlijk een beetje bevooroordeeld, maar ik zou zelfs durven beweren dat het de belangrijkste stap is in het volledige proces. Als start van de overeenkomst tussen aannemer en klant zet het opstellen van een offerte alles in beweging. Elke andere stap volgt daaruit. Dan heb ik het onder meer, maar lang niet alleen, over de werkvoorbereiding en planning. Wanneer je je start mist, kom je ongetwijfeld in de loop van het bouwproces bij de uitvoering van de werken voor problemen te staan. Het wordt dan voortdurend brandjes blussen.”

Welke onderdelen bevat een goede offerte?

“Voor intern gebruik kun je een offerte beschouwen als een onderbouwd en gedetailleerd overzicht van je directe kosten, gecombineerd met je indirecte kosten en de nettomarge. Idealiter stoffeer je dat overzicht met zoveel mogelijk cijfers, die je natuurlijk niet deelt met je klant!

Rekening houdend met je materiaalprijzen, het aantal uren en de marges eigen aan je bedrijf om je indirecte kosten te dekken en een marktconforme winst te maken, kom je aan een bepaalde prijs. Ligt die (systematisch) te hoog, dan is dat vaak het signaal om de organisatie van je bedrijf onder de loep te nemen en na te denken over efficiëntere werkmethoden. Een andere mogelijke oorzaak is dat je je op een markt begeeft die jouw mate van afwerking of kwaliteit niet wil betalen. Die mismatch moet je dan proberen op te lossen.”

En hoe ziet een offerte voor de klant eruit?

“In de ideale wereld bestaat je offerte voor de klant uit heel veel tekst met een opsomming van alle stappen en werken die in de voorgestelde prijs zijn inbegrepen. Zo kun je elke mogelijke discussie in de kiem smoren, want wat niet in de lijst staat, hoort sowieso bij meerwerk. Probeer de cijfers tot een minimum te beperken. Ze geven klanten die later de cijfertjes tot na de komma willen uitpluizen, alleen maar munitie om aangerekende bedragen te betwisten.”

In hoeverre mag je in de facturatie afwijken van je offerte?

“Die vraag heeft een juridische ondergrond en mag ik als vertegenwoordiger van Buildwise niet behandelen. Ik kan wel een aantal tips geven. Om te beginnen is het belangrijk om de geldigheid van je offerte in de tijd te beperken. Eén maand is in een normale conjunctuur een gangbare termijn. In oorlogstijden of geopolitieke crisissen zoals we die de laatste jaren dikwijls hebben gekend, schommelen met name de materiaalprijzen zodanig snel, dat sommige aannemers in hun offerte met dagprijzen werken, al ben ik niet helemaal zeker of dat juridisch wel mag.

Navraag bij Bouwunie leerde ons dat dit mits duidelijke vermelding niet verboden is maar zeker bij particulieren slechts bij grote uitzondering wordt toegepast. Een andere optie om je tegen die volatiliteit te beschermen, zijn prijsherzieningsclausules. Die maken gebruik van een korf die voor 40% bestaat uit lonen en 40% uit materialen. Daarop kun je een wettelijke indexatie toepassen. De overige 20% heeft betrekking op andere factoren die je verkoopprijs bepalen, zoals je indirecte kosten, en zijn immuun voor indexatie. Wanneer je kiest voor dergelijke clausules, zet dat dan goed zichtbaar in je offerte en verstop die melding niet in je algemene voorwaarden. En vergeet niet dat je prijzen ook kunnen zakken.”

Is de prijs nog altijd doorslaggevend?

“Je hebt nog altijd klanten die louter naar de prijs kijken, maar er zijn er ook steeds meer die echt vakmanschap en een mooie afwerking naar waarde kunnen schatten. Los van het type cliënteel waarop je je richt, wil ik benadrukken dat je voor de volle 100% achter je offerte moet kunnen staan. Dat lukt alleen maar als je je proces goed inzichtelijk hebt en precies weet hoe je tot een bedrag bent gekomen. Wanneer dat het geval is, kun je bij kritische vragen van je klant elke kostenpost beargumenteren. Dat wekt vertrouwen. Je offerte wordt dan een communicatiemiddel.”

Wat zijn de blinde vlekken?

1. Vaak onderschatten bedrijven schromelijk hoeveel tijd er als gevolg van een gebrekkige organisatie of een wat nonchalante houding van de arbeiders en machinisten verloren gaat. Ze zijn iets vergeten of nemen net wat langer pauze. Zo kan er een gigantische kloof ontstaan tussen de gepresteerde uren en de uren die aan de klant gefactureerd worden. Ik ken gevallen waar dat verschil opliep tot 35%!
2. Een soortgelijk verhaal speelt zich af met betrekking tot de materialen. Wanneer je veel meer betaalt dan je aanrekent, wijst dat op een hoger verliespercentage of fouten in de berekening van de nodige hoeveelheden. Diverse oorzaken kunnen aan de basis liggen van het verschil. Het komt erop aan te meten en die factor in kaart te hebben.
3. Een derde blinde vlek zijn de indirecte kosten. Het percentage dat bij de prijszetting wordt gehanteerd, weerspiegelt dikwijls niet de realiteit doordat de directe kosten als geheel worden onderschat.
4. Tot slot heb je een restcategorie van kleinere elementen die bijdragen tot een minder gunstige eindbalans: de totale kostprijs van een camionette op jaarbasis, de tijd die verloren gaat bij het storten van afval in een containerpark – reken dus niet alleen de kost per kuub – veiligheidsvoorzieningen en maatregelen ter bescherming van het milieu …

Hoeveel tijd mag je aan een offerte spenderen?

“Focussen we even op kleinere residentiële werken zoals het leggen van een vloer of schilderwerk, waarvoor je in tegenstelling tot openbare projecten geen lastenboek van honderden pagina’s moet samenstellen, dan kom je op een half uur al een heel eind. Wel op voorwaarde dat je geen tijd verliest aan het zoeken naar alle gegevens die je nodig hebt om tot een realistische prijszetting te komen. Zorg dus dat je alle informatie bij de hand hebt en goed gedocumenteerd bent. Anders kan een half uur gerust uitdeinen tot een paar uur. Maak het je ook gemakkelijk en gebruik een goed calculatieprogramma. Ik zie nog te veel aannemers die met excel werken of erger, met potlood en papier. De pc-skills zijn nog niet bij iedereen even goed ontwikkeld, terwijl ze je het leven zoveel aangenamer kunnen maken.”

Kan AI hierin een rol spelen?

“Op dit moment kan AI nog niet fatsoenlijk een plan lezen, laat staan dat het een correcte prijsinschatting kan maken. Ik kijk dan ook met een bang hartje naar de huidige ontwikkelingen, want als aannemers blind op AI gaan vertrouwen zonder verder over het achterliggende bouwproces na te denken, dan halen ze zich heel veel problemen op de hals. Wat mij betreft, schuilt er op dit moment dus eerder een gevaar in AI dan dat het een hulpmiddel is. Dat neemt niet weg dat je aan AI wel een aantal tips kunt vragen zodat je bijvoorbeeld geen kostenposten vergeet. Maar daar houdt het voorlopig ook op.”